Zasada FIFO i FEFO - definicja i najważniejsze różnice
Usługi transportowe i spedycyjne należą do branży prężnie i dynamicznie rozwijającej się, jednocześnie opierają się na pewnych stałych i niekiedy niezmiennych…
Transport
Usługi transportowe i spedycyjne należą do branży prężnie i dynamicznie rozwijającej się, jednocześnie opierają się na pewnych stałych i niekiedy niezmiennych zasadach. Choć w pierwszej chwili brzmi to niewykonalnie, takie połączenie jest możliwe. Intensywny wzrost branży TSL ma miejsce nie tylko dzięki zwiększonemu popytowi na usługi, ale również dobrej organizacji pracy. FIFO i FEFO to popularne strategie służące do wyceny i segregacji produktów, a także zarządzania zapasami. Zastosowanie stabilnych i dobrze sprawdzonych metod takich jak FIFO i FEFO umożliwia maksymalizowanie zysków i ograniczenie kosztów związanych ze stratami. Warto zatem wiedzieć, na czym dokładnie polegają strategie.
FIFO - First In First Out
Pierwsza z metod, czyli FIFO to jeden z najpopularniejszych sposobów zarządzania, który wykorzystywany jest zarówno w magazynach, jak i w procesie produkcyjnym. Strategia FIFO (ang. First In First Out) oznacza „pierwsze weszło, pierwsze wyszło” - produkty, które pojawiły się najwcześniej, jako pierwsze opuszczają magazyn. Mechanizm tej strategii dobrze oddaje inna nazwa, pod którą jest znana - „metoda kolejkowa”. FIFO zakłada ciągły przepływ towarów w magazynie, jednak wymaga stałej kontroli czasu przechowywania.
Gdzie zatem wykorzystywana jest ta strategia?
Metoda FIFO znajduje zastosowanie w przysklepowych magazynach oraz w branży gastronomicznej, ponieważ umożliwia kontrolowanie świeżości produktów. Innym miejscem, w którym często można spotkać się z FIFO, są popularne magazyny przelotowe. W magazynach przelotowych znajdująca się z jednej strony strefa przyjęć prowadzi do strefy magazynowania, a następnie do strefy wydań. Taka budowa magazynu doskonale współgra ze strategią FIFO.
FEFO - First Expired First Out
Drugą strategią zarządzania zapasami jest FEFO (ang. First Expired First Out), czyli „pierwsze wygasło, pierwsze wyszło”. Metoda ta polega na wydawaniu lub zużywaniu produktów zgodnie z ich datą przydatności - rzeczy z krótszym terminem przydatności wychodzą z magazynu szybciej. Podobnie jak w przypadku FIFO, strategia ta ma minimalizować straty i zapobiegać kosztom związanym z utylizacją przeterminowanych produktów.
Strategię FEFO często wykorzystuje się w miejscach, w których niezwykle ważne jest przestrzeganie terminów przydatności do spożycia. Właśnie dlatego z tym sposobem zarządzania można spotkać się zarówno w sklepach, magazynach, restauracjach, jak i w aptekach, czyli w miejscach, w których przechowywane lub wykorzystywane są produkty o ograniczonym terminie ważności.
Zalety strategii FIFO i FEFO
Strategie FIFO i FEFO to sprawdzone metody zarządzania zapasami. Pozwalają przede wszystkim kontrolować poziom towarów w magazynie i zapobiegać ich zaleganiu, a co za tym idzie - przeterminowaniu. Takie działania redukują koszty zarówno te związane z magazynowaniem, jak i utylizacją niezdatnych do użycia produktów, obniżając tym samym straty. Metody FIFO i FEFO ułatwiają również spedycję towarów, a także prowadzenie księgowości i ewidencjonowanie zapasów.
Kiedy wybrać metodę FIFO, a kiedy FEFO?
Powyżej wspomniano już o tym, w jakich miejscach stosuje się poszczególne metody. Warto jednak przyjrzeć się temu tematowi nieco dokładniej.
Strategia przyjmowania, przechowywania i wydawania towaru do transportu jest ściśle związana z rodzajem produktów, które obsługuje dana jednostka. Asortyment w pewnym stopniu narzuca zasady przechowywania, dlatego ostateczny wybór strategii zarządzania zapasami zależy, między innymi od specyfiki działalności, dostępnej infrastruktury czy polityki firmy.
Zarówno FIFO, jak i FEFO są metodami, które pozwalają kontrolować zbyt produktów, w tym towarów o określonym terminie ważności. FIFO świetnie sprawdzi się przede wszystkim przy przechowywaniu produktów trwałych, na przykład materiałów lub niektórych rodzajów żywności. FEFO będzie lepszym wyborem w miejscach, gdzie termin przydatności do konsumpcji jest szczególnie istotny, jak chociażby w branży farmaceutycznej i gastronomii.
Podsumowanie
Zrozumienie i wdrożenie zasad FIFO i FEFO w praktyce transportowej i spedycyjnej to nie tylko kwestia wyboru strategii, ale przede wszystkim inwestycja w przyszłość firmy. W obliczu ciągłych zmian na rynku, elastyczność i odpowiednie zarządzanie zapasami stają się kluczem do osiągnięcia przewagi konkurencyjnej oraz stabilności operacyjnej.
Zachęcamy do dalszej eksploracji tych zasad i dostosowania ich do indywidualnych potrzeb swojego biznesu.

Zobacz też
Następny krok
Różnice między firmą transportową a operatorem logistycznym
Logistyką nazywa się wszystkie prace, które obejmują planowanie, realizowanie oraz kontrolę efektywnego przepływu ładunków surowców, materiałów czy gotowych…
Spedycja jako element odpornego łańcucha dostaw. Jak skutecznie reagować na zakłócenia w transporcie?
Transport można zaplanować z dużą dokładnością, ale nie da się wyeliminować wszystkich czynników ryzyka. Awaria pojazdu, opóźnienie załadunku, zmiana terminu…
Port Gdańsk napędza polską logistykę. Co rekordowe przeładunki oznaczają dla transportu i łańcuchów dostaw?
Pierwsze półrocze 2026 roku potwierdziło rosnącą rolę Portu Gdańsk w europejskim systemie logistycznym. Ponad 41 mln ton przeładunków oraz dynamiczny wzrost…
Spotkanie